Vergunningsplicht voor warmtepomp?

Onlangs heeft het bestuur van onze wijkvereniging gesproken met de gemeente Bunnik over de regels rondom het plaatsen van warmtepompen. Er blijkt in de praktijk nogal wat onduidelijkheid te bestaan over wanneer u wel of geen vergunning nodig heeft voor een buitenunit. Omdat de gemeente momenteel nog geen regels heeft voor de plaatsing van warmtepompen, gelden tijdelijk de landelijke regels. Dit kan gevolgen hebben voor wijkbewoners die een warmtepomp hebben of die er een willen aanschaffen.

Hieronder zetten we de belangrijkste regels, de risico’s en de mogelijke oplossingen voor u op een rij.

Wanneer is een warmtepomp vergunningsvrij?

Volgens de landelijke regels heeft u geen vergunning nodig voor een buitenunit bij een reguliere woning (geen appartement of monument) als u voldoet aan deze voorwaarden:

  • Op de grond: De unit staat op de grond, is maximaal 1 meter hoog en het oppervlak is kleiner dan 2 m².
  • Aan de gevel of op het dak: Een buitenunit geplaatst aan de gevel is niet vergunningsplichtig, als de bovenkant van de warmtepomp minder dan 30 cm uitsteekt boven de eerste verdiepingsvloer. Deze regel geldt ook als de warmtepomp geplaats wordt op de aanbouw van de woning. In alle andere situaties bij een plaatsing aan de gevel ben je verplicht om eerst een vergunning aan te vragen. Bij de plaatsing op het dak van een schuur of een bijgebouw mag de bovenkant van de warmtepomp maximaal 3 meter boven het maaiveld uitkomen. Daarboven moet een vergunning worden aangevraagd.

Deze regels zijn nu ook met een tekening uitgelegd op de website van de gemeente en staan onder het hoofdje “warmtepomp of airco plaatsen”.

Wel vergunningsplichtig? Let op de kosten en geluidseisen

Voldoet uw warmtepomp niet aan de bovenstaande regels? Dan bent u vergunningsplichtig. Over de kosten van een vergunningsaanvraag hebben we geen duidelijkheid kunnen krijgen.

Daarnaast gaat de gemeente met een berekening toetsen of de buitenunit aan de geluidseisen op de erfgrens voldoet:

  • Overdag: maximaal 45 dB
  • Tussen 23.00 en 07.00 uur: maximaal 40 dB
    Let Op: deze eisen gelden ook voor een verouderde installatie!

Het risico voor bestaande warmtepompen en airco units.

In onze wijk staat een groot aantal buitenunits die buiten de vergunningsvrije criteria vallen. Voor vrijwel geen van deze units is destijds een vergunning aangevraagd. Op dit moment handhaaft de gemeente niet actief wegens capaciteitsgebrek, maar zij sluit dit voor de toekomst zeker niet uit.

Er wordt momenteel alleen opgetreden als er klachten van buren binnenkomen over de geluidsoverlast of de locatie. De gemeente heeft de optie handhavend op te treden bij warmtepompen die niet voldoen aan deze geldende wet- en regelgeving of als ze zonder vergunning  op een vergunnigngsplichtige locatie zijn geplaatst. De  vergunningsprocedure moet dan alsnog worden doorlopen. Wordt de vergunning afgewezen? Dan moet u de unit aanpassen of verplaatsen.

Welke oplossingen stelt de gemeente voor?

De gemeente wil meedenken en oppert drie mogelijkheden om ons tegemoet te komen:

  1. Collectieve vergunning: Bewoners (zowel voor nieuwe als bestaande situaties) trekken samen op en delen de kosten. Dit kan voor een of meerdere typen woningen en voor maximaal 10 warmtepomplocaties. De kosten hiervoor zijn onbekend maar zullen lager zijn dan bij 10 individuele aanvragen.
  2. Individuele aanvraag: U vraagt zelf een vergunning aan. De gemeente denkt graag mee in de mogelijkheden maar een aanvraag kan altijd worden afgewezen.
  3. Aanpassen van het Omgevingsplan: Het specifiek voor buitenunits ontwikkelen van lokale regels waarbij meer wordt toegestaan binnen de vergunningsvrije ruimte. Dit heeft een doorlooptijd van 1 tot 2 jaar en de gemeenteraad moet daarmee instemmen.

Visie van de wijkvereniging

Als bestuur hebben wij kritisch gereageerd op deze opties. Wij verwachten dat weinig bewoners achteraf vrijwillig een vergunning gaan aanvragen zolang actieve handhaving uitblijft. Voor een individuele en een collectieve vergunningsaanvraag moet eerst duidelijkheid komen over de kosten.
Voor onze wijkvereniging is het aanpassen van het Omgevingsplan de beste en meest haalbare optie. Als de gemeente hierin soepelere regels opneemt, kan in de toekomst hopelijk worden volstaan met een eenvoudige en gratis melding in plaats van een dure vergunning. Tot die tijd gelden de wettelijke regels zoals hierboven aangegeven.
Het bestuur van de wijkvereniging vindt dit een lastige situatie. Wij willen bewoners niet ontmoedigen bij het installeren van een warmtepomp, maar willen u echter ook niet het standpunt van onze gemeente onthouden. Het is een persoonlijke afweging of u het vergunningstraject gaat doorlopen of afwacht tot de gemeente gaat handhaven. Tijdens ons gesprek werd aangegeven dat bij 4 eigenaren van warmtepompen handhavend is opgetreden en dat in een enkel geval de warmtepomp moest worden verplaatst.

Wat kunt u nu al doen?

  • Praat met uw buren: Informeer uw buren altijd vooraf over uw plannen voor een buitenunit om klachten achteraf te voorkomen.
  • Laat een geluidsberekening maken door uw installateur: Uw installateur kan een geluidslabel aanvragen wat voldoet aan de eisen van het Bouwbesluit. Bij de vergunningsaanvraag wordt deze geluidsberekening nog wel getoetst.
  • Bezoek het inloopspreekuur: Overweegt u een vergunning aan te vragen? Maak dan eerst gebruik van het inloopspreekuur voor een omgevingsvergunning. Ook wordt aangeraden een vooroverleg aan te vragen. Hierbij worden alle stappen van de vergunningsaanvraag doorlopen. Aan dit vooroverleg zijn wel kosten verbonden.

Wij houden u uiteraard op de hoogte van de voortgang bij de gemeente.